การเข้าเกียร์ PTO: แบบสาย แบบลม แบบไฮดรอลิก และแบบไฟฟ้า

PTO ทุกตัวต้องมีวิธีเข้าและปลดเกียร์จากในห้องโดยสารหรือจากตำแหน่งทำงาน กลไกที่ทำหน้าที่นี้ — เรียกว่าชนิดการเข้าเกียร์ (shift type หรือ engagement type) — เป็นสเปกอย่างหนึ่งที่คุณต้องเลือกตอนสั่งซื้อ และต้องเข้ากับชนิดเกียร์ของรถ ระบบที่มีอยู่บนรถอยู่แล้ว และวิธีที่ผู้ควบคุมจะทำงาน วิธีที่ใช้กันทั่วไปมี 4 แบบ

การเข้าเกียร์ทั้ง 4 แบบ

• แบบสาย (cable / mechanical shift) — ใช้สายหรือคันโยกจากชุดควบคุมในห้องโดยสารไปยัง shift fork ที่ตัว PTO ผู้ควบคุมดันเฟืองให้ขบกันด้วยมือ เป็นวิธีที่ง่ายและเก่าแก่ที่สุด ไม่มีการต่อลมหรือไฟฟ้าที่จะเสียได้ และพบมากที่สุดในเกียร์ธรรมดา ข้อแลกเปลี่ยนคือผู้ควบคุมต้องรู้สึกได้ว่าเข้าเกียร์สนิทหรือไม่ และสายที่หัก ยืด หรือเดินสายไม่ดีจะทำให้เข้าเกียร์ไม่สุด
• แบบลม (air shift) — สวิตช์ในห้องโดยสารเปิดโซลินอยด์วาล์วเพื่อส่งลมอัดจากระบบลมของรถไปยังกระบอกลมที่ตัว PTO เพื่อดันเฟืองหรือกดชุดคลัตช์ เป็นวิธีที่พบมากที่สุดในรถที่มีเบรกลมอยู่แล้ว เพราะมีแหล่งลมพร้อมใช้ การเข้าเกียร์รวดเร็วและสม่ำเสมอ แต่ขึ้นอยู่กับแรงดันลมที่เพียงพอ — PTO ที่เข้าเกียร์ช้าหรือฝืดมักเป็นปัญหาแรงดันลม ไม่ใช่ตัว PTO เสีย
• แบบไฮดรอลิก (hydraulic shift) — ใช้กับเกียร์ออโต้และ PTO แบบ clutch-shift เป็นหลัก สัญญาณไฟฟ้าสั่งให้ระบบเพิ่มแรงดันไฮดรอลิก และแรงดันนั้นจะกดชุดคลัตช์ภายใน PTO ให้เข้าเกียร์ วิธีนี้เข้าเกียร์ได้โดยไม่ต้องหยุดระบบส่งกำลังจนสนิท และเป็นตัวเลือกปกติในกรณีที่ PTO แบบเฟืองขบไม่สามารถใช้ได้
• แบบไฟฟ้า (electric shift) — โซลินอยด์ที่ติดตั้งบนตัว PTO ทำงานกับ shift fork โดยตรง สั่งงานด้วยสวิตช์ในห้องโดยสาร เลือกใช้เมื่อไม่มีแหล่งลมให้ต่อ และช่างไม่ต้องการเดินท่อลมหรือท่อไฮดรอลิกไปยังตัว PTO ทำให้การติดตั้งเรียบง่าย แลกกับการเพิ่มตัวขับไฟฟ้าที่ต้องรักษาให้แห้งและไม่เป็นสนิม

เลือกอย่างไร

1. ให้เข้ากับเกียร์ — เกียร์ธรรมดามักใช้ PTO แบบเฟืองขบที่เข้าเกียร์ด้วยสายหรือลม ส่วนเกียร์ออโต้โดยทั่วไปต้องใช้ PTO แบบ clutch-shift ที่เข้าเกียร์ด้วยไฮดรอลิกหรือลม
2. ใช้สิ่งที่รถมีอยู่แล้ว — ถ้ารถใช้เบรกลม การเข้าเกียร์แบบลมมักเป็นตัวเลือกที่ง่ายที่สุด ถ้าไม่มีทั้งลมเหลือใช้และจุดต่อไฮดรอลิกที่สะดวก การเข้าเกียร์แบบไฟฟ้าช่วยเลี่ยงการเพิ่มระบบ
3. คำนึงถึงผู้ควบคุม — แบบลม ไฮดรอลิก และไฟฟ้าเข้าเกียร์แค่สะบัดสวิตช์และให้ผลที่ทำซ้ำได้ ส่วนแบบสายขึ้นอยู่กับความรู้สึกของผู้ควบคุม แต่ยังทำงานได้เมื่อระบบไฟฟ้าและลมไม่ทำงาน
4. คำนึงถึงสภาพแวดล้อม — ตัว PTO ที่เจอน้ำ โคลน และเกลือ ต้องปกป้องตัวขับและสายไฟหรือท่อของมัน ไม่ว่าจะเลือกแบบไหน

เข้าเกียร์ให้ถูกวิธี

ไม่ว่าจะเป็นการเข้าเกียร์แบบใด PTO แบบเฟืองขบต้องเข้าเกียร์เฉพาะตอนที่ชิ้นส่วนที่ขบกันไม่หมุนเท่านั้น — หมายถึงเหยียบคลัตช์ เข้าเกียร์ว่าง และเฟืองหยุดนิ่ง การเข้าเกียร์ขณะเฟืองยังหมุนจะทำให้ฟันเฟืองสึกและเป็นสาเหตุที่พบบ่อยที่สุดอย่างหนึ่งของความเสียหายของ PTO และเกียร์ก่อนเวลา PTO แบบ clutch-shift ทนกว่าเพราะเข้าเกียร์ผ่านชุดคลัตช์เสียดทาน แต่ผู้ควบคุมก็ยังควรทำตามขั้นตอนการเข้าเกียร์ของ PTO รุ่นนั้นๆ